Strona główna

Europejski Fundusz Społeczny

Strona główna

Na czym polega kształcenie ustawiczne


Kształcenie ustawiczne czy też kształcenie przez całe życie to "proces ciągłego doskonalenia zasobu wykształcenia i kwalifikacji oraz ciągłej adaptacji intelektualnej, psychicznej i profesjonalnej do przyspieszonego rytmu zmienności, który jest znamieniem współczesnej cywilizacji" (Symela, 1997). Koncepcja ta mieści w sobie zarówno kształcenie w formie szkolnej, jak i pozaszkolnej (w ramach kursów i szkoleń), a także incydentalnej, tj. "trwającym przez całe życie procesie zdobywania informacji, nabywania przekonań i postaw na podstawie codziennego doświadczenia oraz wpływów wychowawczych otoczenia" (Okoń, 1992).

W koncepcji kształcenia ustawicznego, chodzi nie tylko o przeciwdziałanie przedwczesnemu opuszczaniu ławy szkolnej przez obywateli czy podnoszenie jakości edukacji szkolnej, ale także o zwiększenie aktywności edukacyjnej osób, które zakończyły już naukę szkolną. Aktywność ta może przejawiać się podjęciem dalszego kształcenia w systemie edukacji szkolnej (studia magisterskie, doktoranckie, podyplomowe, itd.), ale także uczestnictwem w różnego rodzaju kursach, szkoleniach, odczytach, konferencjach czy seminariach, jak i również może przyjmować formę samokształcenia poprzez korzystanie z materiałów drukowanych (książek, czasopism specjalistycznych), internetu, audycji naukowych, kursów multimedialnych itp.

Kształcenie ustawiczne uznawane jest za jeden z najważniejszych elementów strategii rozwoju współczesnych gospodarek z kilku powodów:

Po pierwsze, wyższe i stale uzupełniane kwalifikacje zasobów pracy to wyższa innowacyjność, wyższa produktywność pracy, a także większa liczba miejsc pracy. To z kolei przekłada się na wyższą konkurencyjność gospodarki oraz większe możliwości elastycznego przystosowywania się do zmieniających się realiów. Wszystko to razem oznacza przyspieszenie tempa wzrostu gospodarczego i poprawę warunków życia obywateli.

Po drugie, stałe uzupełnianie kwalifikacji jest konieczne także ze względu na rozwój nowoczesnych technologii. Przyczynia się on bowiem nie tylko do wzrostu popytu na wysoko wykwalifikowaną siłę roboczą, a jednocześnie do spadku popytu na pracę osób o niskich kwalifikacjach, ale sprawia także, że nasze kwalifikacje ulegają szybko dezaktualizacji. Dezaktualizacja kwalifikacji zasobów pracy może natomiast oznaczać spadek popytu na ich pracę, wzrost bezrobocia oraz istotną przeszkodę rozwoju gospodarczego. Problem ten jest szczególnie ważny w sytuacji postępującego starzenia ludności, które oznacza, że zasoby pracy w przyszłości będą w znacznie mniejszym stopniu niż obecnie zasilane osobami młodymi, otwartymi na nowoczesne technologie i wyposażonymi w bardziej "aktualną" wiedzę, częściej natomiast wyzwaniom współczesnej cywilizacji będą musiały stawiać czoła osoby starsze.

Wreszcie wysokie i stale aktualizowane kwalifikacje to lepsza pozycja jednostki na rynku pracy, wyższe dochody z pracy, wyższy standard życia, to także większy udział w życiu społecznym i politycznym kraju. Rozwój edukacji ustawicznej może być zatem także remedium na bezrobocie, ubóstwo, wykluczenie społeczne.


Opracowano na podstawie publikacji:
A. Matysiak "Kształcenie ustawiczne w Polsce: korzyści i bariery rozwoju"
Niebieskie Księgi 2003; nr 8
Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową, Gdańsk 2003

 

powrót

opublikowano: 15 września 2005 10:11

Wyższa Szkoła Informatyki i Zarządzania w Rzeszowie
ul. Sucharskiego 2, 35-225 Rzeszów, fax: +48 17 866 12 22
Lista Telefonów Uczelni
Strona głównaDrukujDo góry